Святая Сафія Слуцкая

Абраз. Святая Сафія Слуцкая

Мінск. 2011 г.

Дошка, ляўкас, алей, паталь

Евагелле

Слуцк, 1582 г.

Факсімільнае выданне

Мінск. 2009 г.

Сафія Слуцкая (Радзівіл Соф’я, 1585–1612) – беларуская святая, княгіня, дачка слуцкага князя Юрыя Юр’евіча (1559–1586), апошняя з княжацкага роду Алелькавічаў. Шчодра ахвяравала на праваслаўныя храмы і манастыры ў Слуцкім і Капыльскім княствах, актыўна падтрымлівала Праабражэнскае брацтва ў Слуцку, займалася дабрачыннасцю. Пасля заўчаснай смерці пахавана ў Слуцкім Свята-Троіцкім манастыры. Сёння яе святыя мошчы зберагаюцца ў Мінскім кафедральным Свята-Духавым саборы.

Слуцкі Свята-Троіцкі мужчынскі манастыр існаваў у XV – 1-й пал. XX ст. Размяшчаўся на правым беразе ракі Случ у прадмесці Трайчаны. Упершыню згадваецца ў 1455 г. Лічыцца, што галоўная манастырская царква Святой Тройцы пабудавана ў 1505 г. Дакладна вядома, што ў 1654 г. яна была мураваная. У храме зберагаліся старажытныя святыні і каштоўнасці: цудатворны абраз Маці Божай візантыйскага пісьма, Слуцкае Евангелле, партрэты слуцкіх князёў Алелькавічаў, унікальныя вырабы з срэбра.

Слуцкае Евангелле – беларускі рукапісны помнік XVI ст. Уласнаручна перапісвалася князем Юрыем Юр’евічам Алелькавічам. У 1582 г. перададзена ім Слуцкаму Свята-Троіцкаму мужчынскаму манастыру. Напісана ўставам на царкоўнаславянскай мове. Мае каляровыя застаўкі. Да 1917 г. знаходзілася ў Слуцкім Свята-Троіцкім манастыры. Да канца 1920-х гг. – у фондах Мінскага дзяржаўнага музея, з 1929 г. – у Магілёўскім дзяржаўным музеі, адкуль знікла ў пачатку Вялікай Айчыннай вайны. У 2002 г. рукапісная кніга была перададзена ў Беларускі Экзархат святаром аднаго з прыходаў Мінскай епархіі, які атрымаў яе ад прыхаджанкі. У 2003 г. падчас правядзення 10-х Мінскіх епархіяльных чытанняў, прысвечаных 210-годдзю Мінскай епархіі, Патрыяршы Экзарх усяе Беларусі Мітрапаліт Мінскі і Слуцкі Філарэт прадставіў яе ўдзельнікам. У 2009 г. стараннямі Выдавецтва Беларускага Экзархата і Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі было надрукавана факсімільнае выданне Евангелля, якое прадстаўлена ў экспазіцыі, і зроблена электронная копія помніка.

Scroll to Top